Avropanın iki nəhəngi Almaniyanın birləşməsini istəmirdi: Qorbaçovun qərarı tarixi dəyişdi
Tarix: 14-09-2026 | Saat: 20:00
Bölmə:Özəl | çapa göndər
Almaniyanın 36 il əvvəl yenidən vahid dövlətə çevrilməsi təkcə Berlin divarının süqutunun nəticəsi deyildi. Proses Avropanın aparıcı dövlətləri arasında ciddi fikir ayrılığı yaratmış, xüsusilə Böyük Britaniya və Fransa güclü Almaniyanın yenidən meydana çıxmasının qitədəki siyasi tarazlığa təsirindən narahat olmuşdu.
Böyük Britaniyanın Baş naziri Marqaret Tetçer Almaniyanın sürətli və tam birləşməsinə ehtiyatla yanaşır, daha mərhələli həll variantlarına üstünlük verirdi. Fransa Prezidenti Fransua Mitteranın da proseslə bağlı ciddi tərəddüdləri vardı. London və Parisin əsas narahatlığı vahid Almaniyanın iqtisadi və siyasi baxımdan Avropanın dominant gücünə çevrilməsi ehtimalı idi.
SSRİ rəhbəri Mixail Qorbaçov isə son nəticədə Almaniyanın birləşməsinin qarşısını almadı. Onun Avropada qarşıdurmanın zəiflədilməsi və ortaq təhlükəsizlik məkanının yaradılması ilə bağlı baxışları Moskvanın mövqeyinə təsir göstərən amillərdən biri oldu.
Tarixi razılaşma 1990-cı il sentyabrın 12-də Moskvada imzalanan “2+4” müqaviləsi ilə rəsmiləşdirildi. Danışıqlarda iki Alman dövləti ilə yanaşı, İkinci Dünya müharibəsindən sonra Almaniya üzərində xüsusi hüquqlara malik ABŞ, SSRİ, Böyük Britaniya və Fransa iştirak edirdi.
Müqavilə vahid Almaniyanın tam suverenliyinə gedən yolu açdı. Bunun müqabilində Berlin sərhədlərin toxunulmazlığı, sülh siyasəti və hərbi məsələlərlə bağlı mühüm öhdəliklər qəbul etdi. Beləliklə, İkinci Dünya müharibəsindən qalan Almaniya məsələsinin beynəlxalq-hüquqi tənzimlənməsi tamamlandı.
1990-cı il oktyabrın 3-də Şərqi Almaniyanın Almaniya Federativ Respublikasına qoşulması ilə 45 illik parçalanma sona çatdı. Fransa və Britaniyanın ilkin tərəddüdlərinə, eləcə də Avropadakı güc balansı ilə bağlı qorxulara baxmayaraq, Moskvanın razılığı Almaniyanın birləşməsinin qarşısındakı ən böyük geosiyasi maneələrdən birini aradan qaldırdı və Avropanın siyasi xəritəsini dəyişdirdi.
Məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi
Digər xəbərlər
Tarix: 14-09-2026 | Saat: 20:00
Bölmə:Özəl | çapa göndər
Almaniyanın 36 il əvvəl yenidən vahid dövlətə çevrilməsi təkcə Berlin divarının süqutunun nəticəsi deyildi. Proses Avropanın aparıcı dövlətləri arasında ciddi fikir ayrılığı yaratmış, xüsusilə Böyük Britaniya və Fransa güclü Almaniyanın yenidən meydana çıxmasının qitədəki siyasi tarazlığa təsirindən narahat olmuşdu.
Böyük Britaniyanın Baş naziri Marqaret Tetçer Almaniyanın sürətli və tam birləşməsinə ehtiyatla yanaşır, daha mərhələli həll variantlarına üstünlük verirdi. Fransa Prezidenti Fransua Mitteranın da proseslə bağlı ciddi tərəddüdləri vardı. London və Parisin əsas narahatlığı vahid Almaniyanın iqtisadi və siyasi baxımdan Avropanın dominant gücünə çevrilməsi ehtimalı idi.
SSRİ rəhbəri Mixail Qorbaçov isə son nəticədə Almaniyanın birləşməsinin qarşısını almadı. Onun Avropada qarşıdurmanın zəiflədilməsi və ortaq təhlükəsizlik məkanının yaradılması ilə bağlı baxışları Moskvanın mövqeyinə təsir göstərən amillərdən biri oldu.
Tarixi razılaşma 1990-cı il sentyabrın 12-də Moskvada imzalanan “2+4” müqaviləsi ilə rəsmiləşdirildi. Danışıqlarda iki Alman dövləti ilə yanaşı, İkinci Dünya müharibəsindən sonra Almaniya üzərində xüsusi hüquqlara malik ABŞ, SSRİ, Böyük Britaniya və Fransa iştirak edirdi.
Müqavilə vahid Almaniyanın tam suverenliyinə gedən yolu açdı. Bunun müqabilində Berlin sərhədlərin toxunulmazlığı, sülh siyasəti və hərbi məsələlərlə bağlı mühüm öhdəliklər qəbul etdi. Beləliklə, İkinci Dünya müharibəsindən qalan Almaniya məsələsinin beynəlxalq-hüquqi tənzimlənməsi tamamlandı.
1990-cı il oktyabrın 3-də Şərqi Almaniyanın Almaniya Federativ Respublikasına qoşulması ilə 45 illik parçalanma sona çatdı. Fransa və Britaniyanın ilkin tərəddüdlərinə, eləcə də Avropadakı güc balansı ilə bağlı qorxulara baxmayaraq, Moskvanın razılığı Almaniyanın birləşməsinin qarşısındakı ən böyük geosiyasi maneələrdən birini aradan qaldırdı və Avropanın siyasi xəritəsini dəyişdirdi.
Məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi
Xəbəri paylaş
Digər xəbərlər
14-09-2026
