Qlobal sağlamlıq problemi: uşaqlıqda piylənmə
Tarix: 16-10-2025 | Saat: 21:58
Bölmə:Özəl | çapa göndər
Piylənmə təkcə böyüklərdə deyil, uşaqlarda da qlobal ictimai sağlamlıq probleminə çevrilib. Uşaqlıqdan başlayan artıq çəki və piylənmə sonrakı illərdə ürək-damar və şəkər xəstəliyindən tutmuş qaraciyər yağlanmasına, tənəffüs və psixososial problemlərə qədər geniş spektrli sağlamlıq problemlərinə yol açır. Pediatriya və xəstəliklər üzrə mütəxəssis Doktor Yakup Çağ uşaqlıqda piylənmənin səbəbləri və qarşısının alınması ilə bağlı mühüm xəbərdarlıqlar etdi.
Piylənmə təkcə artıq çəki problemi deyil, həm də qlobal ictimai sağlamlıq təhlükəsi hesab olunur və gələcəkdə ciddi sağlamlıq problemlərinə yol açır. Pediatriya Mütəxəssisi Dos. Prof.Dr.Yakup Çağ, "Uşaqlarda piylənmə bədəndə sağlamlığa zərər verən anormal yağ yığılması olaraq təyin olunur. Piylənməni təyin etmək üçün bədən kütlə indeksindən istifadə edilir. Yaş və cinsinə görə uşağın BKİ 95-ci faizdən yuxarı olması piylənmə, 85-ci persentilin üstündə isə BKİ-si artıq çəki hesab olunur" dedi.
FAST FOD: SAĞLAMLIĞIN DÜŞMƏNİ
Dos. Prof.Dr.Çağ, "Piylənmə bədəndəki demək olar ki, hər sistemə mənfi təsir göstərir. Ona görə də erkən yaşda tədbir görmək lazımdır. Piylənmənin səbəbləri arasında ekoloji faktorlar, eləcə də genetik faktorlar ön plana çıxır. Piylənmə vərdişləri, həddindən artıq kalori qəbulu, fast food vərdişləri, qeyri-kafi yuxu, uzun ömür sürmə və 3-cül uzun ömür sürmənin əsas səbəbidir. obezite. Araşdırmalar göstərir ki, gündə iki saatdan çox ekrandan istifadə uşaqlarda piylənmə riskini artırır”.
Açıq havada fəaliyyət
Uşaqlıqda sağlam qidalanma vərdişlərinin qurulmasının piylənmə ilə mübarizədə ən mühüm addım olduğunu vurğulayan Dos. Prof. Dr. Çağ, “İlk 6 ayda yalnız ana südü ilə qidalanma, sonra tamamlayıcı qidalara keçid, mümkünsə 2 yaşa qədər ana südü ilə qidalanmanın davam etdirilməsi, adekvat və balanslı qidalanmanın təmin edilməsi uşağın sonrakı həyatında sağlamlığının qorunmasına əhəmiyyətli töhfə verir” dedi. Qidalanma ilə yanaşı sağlam həyat tərzinin də əhəmiyyətini vurğulayan Dos. Prof. Dr. Çağ, "Uşaqların gündə ən az yarım saat, tercihen bir saat açıq havada fəaliyyətə ehtiyacı var. Oyun yaşındakı uşaqlar üçün bu müddət oyun vasitəsilə təmin edilməli, daha böyük uşaqlar və yeniyetmələr üçün isə voleybol, basketbol, üzgüçülük və ya qaçış kimi idman fəaliyyətlərinə üstünlük verilməlidir" dedi.
QİDALANMA EVDƏN BAŞLAYIR
Ailələrə əhəmiyyətli tövsiyələr verən Dos. Prof. Dr. Çağ, "Yemək vərdişləri evdə başlayır. Müntəzəm yeməklər, süfrə arxasında birlikdə yemək, zərərli və fast foodlardan, yüksək kalorili içkilərdən və qidalardan uzaq durmaq, meyvə və tərəvəz istehlak etmək, sağlam və təbii qidalanma çox vacibdir. Kafi və keyfiyyətli yuxu, ekran vaxtının tənzimlənməsi ilə yanaşı, uşaqların da sağlam böyüməsi prosesində ailənin iştirakının qarşısının alınmasında mühüm rol oynayır."
aia.az
Tərcümə şöbəsi
Məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi
Digər xəbərlər
Tarix: 16-10-2025 | Saat: 21:58
Bölmə:Özəl | çapa göndər
Piylənmə təkcə böyüklərdə deyil, uşaqlarda da qlobal ictimai sağlamlıq probleminə çevrilib. Uşaqlıqdan başlayan artıq çəki və piylənmə sonrakı illərdə ürək-damar və şəkər xəstəliyindən tutmuş qaraciyər yağlanmasına, tənəffüs və psixososial problemlərə qədər geniş spektrli sağlamlıq problemlərinə yol açır. Pediatriya və xəstəliklər üzrə mütəxəssis Doktor Yakup Çağ uşaqlıqda piylənmənin səbəbləri və qarşısının alınması ilə bağlı mühüm xəbərdarlıqlar etdi.
Piylənmə təkcə artıq çəki problemi deyil, həm də qlobal ictimai sağlamlıq təhlükəsi hesab olunur və gələcəkdə ciddi sağlamlıq problemlərinə yol açır. Pediatriya Mütəxəssisi Dos. Prof.Dr.Yakup Çağ, "Uşaqlarda piylənmə bədəndə sağlamlığa zərər verən anormal yağ yığılması olaraq təyin olunur. Piylənməni təyin etmək üçün bədən kütlə indeksindən istifadə edilir. Yaş və cinsinə görə uşağın BKİ 95-ci faizdən yuxarı olması piylənmə, 85-ci persentilin üstündə isə BKİ-si artıq çəki hesab olunur" dedi.
FAST FOD: SAĞLAMLIĞIN DÜŞMƏNİ
Dos. Prof.Dr.Çağ, "Piylənmə bədəndəki demək olar ki, hər sistemə mənfi təsir göstərir. Ona görə də erkən yaşda tədbir görmək lazımdır. Piylənmənin səbəbləri arasında ekoloji faktorlar, eləcə də genetik faktorlar ön plana çıxır. Piylənmə vərdişləri, həddindən artıq kalori qəbulu, fast food vərdişləri, qeyri-kafi yuxu, uzun ömür sürmə və 3-cül uzun ömür sürmənin əsas səbəbidir. obezite. Araşdırmalar göstərir ki, gündə iki saatdan çox ekrandan istifadə uşaqlarda piylənmə riskini artırır”.
Açıq havada fəaliyyət
Uşaqlıqda sağlam qidalanma vərdişlərinin qurulmasının piylənmə ilə mübarizədə ən mühüm addım olduğunu vurğulayan Dos. Prof. Dr. Çağ, “İlk 6 ayda yalnız ana südü ilə qidalanma, sonra tamamlayıcı qidalara keçid, mümkünsə 2 yaşa qədər ana südü ilə qidalanmanın davam etdirilməsi, adekvat və balanslı qidalanmanın təmin edilməsi uşağın sonrakı həyatında sağlamlığının qorunmasına əhəmiyyətli töhfə verir” dedi. Qidalanma ilə yanaşı sağlam həyat tərzinin də əhəmiyyətini vurğulayan Dos. Prof. Dr. Çağ, "Uşaqların gündə ən az yarım saat, tercihen bir saat açıq havada fəaliyyətə ehtiyacı var. Oyun yaşındakı uşaqlar üçün bu müddət oyun vasitəsilə təmin edilməli, daha böyük uşaqlar və yeniyetmələr üçün isə voleybol, basketbol, üzgüçülük və ya qaçış kimi idman fəaliyyətlərinə üstünlük verilməlidir" dedi.
QİDALANMA EVDƏN BAŞLAYIR
Ailələrə əhəmiyyətli tövsiyələr verən Dos. Prof. Dr. Çağ, "Yemək vərdişləri evdə başlayır. Müntəzəm yeməklər, süfrə arxasında birlikdə yemək, zərərli və fast foodlardan, yüksək kalorili içkilərdən və qidalardan uzaq durmaq, meyvə və tərəvəz istehlak etmək, sağlam və təbii qidalanma çox vacibdir. Kafi və keyfiyyətli yuxu, ekran vaxtının tənzimlənməsi ilə yanaşı, uşaqların da sağlam böyüməsi prosesində ailənin iştirakının qarşısının alınmasında mühüm rol oynayır."
aia.az
Tərcümə şöbəsi
Məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi
Xəbəri paylaş
Digər xəbərlər
30-04-2026
