Dünyanın ən qədim göllərindən biri səhraya çevrildi – Alimlər səbəbini açıqladı
Bu gün, 21:15. Yazar: vasif
Dünyanın ən qədim su hövzələrindən biri hesab olunan Aral dənizinin böyük hissəsi quruyaraq səhraya çevrilib. Alimlər bu hadisəni insan fəaliyyətinin təbiətə vurduğu ən ciddi zərərlərdən biri kimi qiymətləndirirlər.
“IFLScience” nəşrinin məlumatına görə, Yer kürəsində milyonlarla il mövcudluğunu qoruyan təxminən 20 qədim göl var. Onların arasında Baykal gölü, Xəzər dənizi və Aral dənizi xüsusi yer tutur.
Vaxtilə dünyanın dördüncü ən böyük gölü olan Aral dənizi 1960-cı illərdən etibarən sürətlə kiçilməyə başlayıb. Buna əsas səbəb gölü qidalandıran çayların suyunun genişmiqyaslı suvarma layihələrinə yönəldilməsi olub.
Nəticədə Aral dənizi əvvəlcə iki böyük hissəyə bölünüb, sonrakı onilliklərdə isə suyun azalması daha da sürətlənib.
Hazırda Böyük Aralın şərq hissəsi tamamilə quruyub və onun yerində Aralkum səhrası yaranıb. Bu ərazi dünyanın ən gənc səhralarından biri hesab edilir.
Alimlər bildirirlər ki, qədim göllər yalnız su ehtiyatı deyil, həm də milyonlarla il ərzində formalaşmış nadir canlı növlərinin yaşayış mühitidir.
Mütəxəssislərin fikrincə, Aral dənizinin taleyi su ehtiyatlarından düzgün istifadə edilmədikdə təbiətdə nə qədər böyük və geri dönüşü çətin dəyişikliklərin baş verə biləcəyini göstərir.
Geri dön