Azərbaycan–Kamboca münasibətlərində yeni əməkdaşlıq imkanları
Bu gün, 13:47. Yazar: azer
Azərbaycanın xarici siyasətində müxtəlif regionlarla qarşılıqlı faydalı əlaqələrin inkişaf etdirilməsi, beynəlxalq əməkdaşlığın genişləndirilməsi və milli maraqların etibarlı şəkildə qorunması mühüm yer tutur. Prezident İlham Əliyevin oktyabrın 12-də Kamboca Krallığının Baş naziri Hun Manet ilə görüşü və mətbuata verdiyi bəyanat iki ölkə arasında münasibətlərin yeni mərhələyə yüksəldilməsi üçün mövcud imkanları bir daha nümayiş etdirdi.
Azərbaycan ilə Kamboca arasında siyasi münasibətlər qarşılıqlı hörmətə və beynəlxalq platformalarda əməkdaşlığa əsaslanır. BMT, Qoşulmama Hərəkatı və Asiyada Qarşılıqlı Fəaliyyət və Etimad Tədbirləri üzrə Müşavirə (AQEM) çərçivəsində qurulan təmaslar ölkələrin ortaq maraqlar üzrə fəaliyyətini gücləndirir. Prezident İlham Əliyevin bəyanatında ikitərəfli əlaqələrin intensivləşdirilməsi ilə yanaşı, iqtisadi əməkdaşlığın konkret nəticələrlə möhkəmləndirilməsi məsələsinə xüsusi diqqət yetirilməsi də bu baxımdan əhəmiyyətlidir.
İki ölkə arasında ticarət dövriyyəsinin hazırda aşağı səviyyədə olması inkişaf üçün geniş potensialın mövcudluğunu göstərir. Səfər çərçivəsində ticarət və investisiya sahələrində əməkdaşlığın praktiki məsələlərini araşdırmaq məqsədilə birgə işçi qrupunun yaradılması barədə razılıq əldə olunub. Azərbaycan və Kamboca arasında iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi, sənayenin müxtəlif sahələrində birgə istehsal imkanlarının qiymətləndirilməsi, turizm və nəqliyyat bağlantılarının inkişafı qarşılıqlı fayda vəd edən istiqamətlərdir. Bununla yanaşı, biznes dairələri arasında birbaşa təmasların artırılması mövcud imkanlar haqqında məlumatlılığı yüksəldə və yeni tərəfdaşlıqların yaranmasına şərait yarada bilər.
Səfər zamanı imzalanmış sənədlər iqtisadi və institusional əməkdaşlığın hüquqi əsaslarının möhkəmləndirilməsi baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Ticarət və iqtisadi əməkdaşlıq haqqında Çərçivə Sazişi, ikiqat vergitutmanın aradan qaldırılması və vergidən yayınmanın qarşısının alınması ilə bağlı saziş, eləcə də ADA Universiteti ilə Kambocanın Diplomatiya və Beynəlxalq Əlaqələr Milli İnstitutu arasında əməkdaşlıq memorandumu münasibətlərin müxtəlif sahələrini əhatə edir. Bu sənədlərin əhəmiyyəti onların imzalanması ilə məhdudlaşmır; əsas məsələ nəzərdə tutulan əməkdaşlıq istiqamətlərinin ardıcıl həyata keçirilməsi və real nəticələr verməsidir.
Azərbaycanın dövlət idarəçiliyi sahəsində əldə etdiyi təcrübənin beynəlxalq maraq doğurması da ölkəmizin institusional potensialını göstərir. Prezident İlham Əliyevin qeyd etdiyi kimi, “ASAN xidmət” modeli Kambocada da maraq doğurur. Bu təcrübənin öyrənilməsi dövlət xidmətlərinin təşkili, vətəndaş məmnunluğunun artırılması və idarəetmədə səmərəliliyin yüksəldilməsi baxımından yeni əməkdaşlıq imkanları yarada bilər. Eyni zamanda, təhsil sahəsində əlaqələrin genişləndirilməsi və vaxtilə Azərbaycanda təhsil almış kambocalı tələbələrlə bağlı ənənənin bərpası xalqlar arasında humanitar münasibətlərin inkişafına xidmət edər.
Azərbaycanın Asiya ölkələri ilə əlaqələrinin genişlənməsində parlamentlərarası əməkdaşlıq da mühüm yer tutur. Kambocanın dəstəyi ilə Azərbaycanın parlamentinin ASEAN Parlamentlərarası Assambleyasında müşahidəçi statusu əldə etməsi Cənub-Şərqi Asiya istiqamətində əlaqələrin inkişafı üçün əlavə imkanlar açır. Coğrafi məsafəyə baxmayaraq, müasir nəqliyyat və rəqəmsal texnologiyalar dövlətlər arasında əməkdaşlığın genişləndirilməsini daha əlçatan edir.
Prezident İlham Əliyevin bəyanatında toxunulan mina problemi isə iki ölkənin təcrübə mübadiləsi apara biləcəyi mühüm humanitar istiqamətdir. Mina təhlükəsi insan həyatı üçün ciddi risk yaratmaqla yanaşı, azad edilmiş ərazilərdə bərpa və məskunlaşma prosesini də çətinləşdirir. Bu sahədə biliklərin, praktiki bacarıqların və təlim təcrübəsinin bölüşdürülməsi insanların təhlükəsizliyinə töhfə verə bilər.
Bütün bu istiqamətləri birləşdirən əsas prinsip beynəlxalq hüquqa, dövlətlərin suverenliyinə və ərazi bütövlüyünə hörmətdir. Azərbaycan bu prinsipləri xarici siyasətinin əsas dayaqlarından biri kimi müdafiə edir. Kamboca ilə münasibətlərin inkişafı da siyasi dialoqun iqtisadi, humanitar və institusional əməkdaşlıqla tamamlanmasının nümunəsidir. Baş nazir Hun Manetin səfəri çərçivəsində əldə olunan razılaşmaların ardıcıl icrası Azərbaycan–Kamboca tərəfdaşlığının möhkəmlənməsinə və ölkəmizin Asiya istiqamətində əlaqələrinin genişlənməsinə xidmət edə bilər.
Anar Məmmədov,
YAP Gədəbəy rayon təşkilatının əməkdaşı
Geri dön