Eltun Süleymanov:"Azərbaycanın Mərkəzi Asiya dövlətləri ilə əməkdaşlığı regional münasibətlərdə yeni mərhələ yaradır"
Bu gün, 10:12. Yazar: azer
Türkmənbaşıda keçirilən Azərbaycan və Mərkəzi Asiya Dövlət Başçılarının 8-ci Məşvərət görüşü yalnız növbəti yüksək səviyyəli toplantı deyil, Azərbaycanın regionla münasibətlərində qazandığı yeni mövqenin və artan siyasi çəkisinin nümayişi kimi diqqət çəkdi. Dövlətimizin başçısı cənab İlham Əliyevin görüşdəki çıxışı Azərbaycanın Mərkəzi Asiya ilə münasibətlərinin artıq ayrı-ayrı ikitərəfli əlaqələr çərçivəsindən çıxaraq, geniş regional əməkdaşlığın mühüm dayaqlarından birinə çevrildiyini göstərdi. Rəsmi məlumata görə, görüş oktyabrın 8-də Türkmənistanın Türkmənbaşı şəhərində keçirilib və cənab Prezident İlham Əliyev tədbirdə çıxış edib.
Bu sözləri aia.az-a açıqlamasında Eltun Süleymanov deyib.
Müsahibimiz bildirib ki, bu mənzərənin arxasında son illərdə formalaşan ardıcıl və məqsədyönlü siyasət dayanır. Azərbaycan ötən ilin noyabrında Mərkəzi Asiya Dövlət Başçıları Məşvərət formatının tamhüquqlu üzvünə çevrilməklə regionun siyasi və iqtisadi əməkdaşlıq sistemində özünəməxsus yer tutdu. Bu, təsadüfi qərar deyildi. Azərbaycanın siyasi nüfuzu, iqtisadi imkanları, nəqliyyat və enerji potensialı, Xəzər üzərindən yaratdığı bağlantılar və Türk dünyasında artan rolu bu inteqrasiyanı təbii prosesə çevirib. Cənab Prezident İlham Əliyevin çıxışında Azərbaycanın bu formata qoşulmasında Türkmənistanın və şəxsən Qurbanqulu Berdiməhəmmədovun təşəbbüsünü xüsusi qeyd etməsi də təsadüfi deyildi. Bu münasibətlərin arxasında diplomatik protokoldan daha böyük məna var. Azərbaycan və Mərkəzi Asiya ölkələri arasında münasibətlər getdikcə daha çox qarşılıqlı etimad, tarixi yaxınlıq və ortaq maraqlar üzərində qurulur.
Azərbaycan-Türkmənistan münasibətlərinin son dövrdə sürətlə inkişaf etməsi bunun ən aydın nümunələrindəndir. Cənab Prezidentin qeyd etdiyi kimi, ötən ildən etibarən ən yüksək səviyyədə artıq beş qarşılıqlı səfərin həyata keçirilməsi siyasi dialoqun intensivliyini göstərir. Belə dinamika iki ölkə arasında yalnız siyasi münasibətlərin deyil, iqtisadi, humanitar və mənəvi əlaqələrin də yeni mərhələyə yüksəldiyini göstərir. Bu münasibətlərin ən kövrək və yaddaqalan nümunələrindən biri isə Füzulidə Türkmənistan tərəfindən məscidin inşa edilməsidir. Azərbaycanın işğaldan azad edilmiş ərazilərində aparılan böyük quruculuq prosesinə qardaş ölkələrin verdiyi töhfələr sadəcə tikinti layihələri deyil. Onlar Azərbaycan xalqının yaddaşında dostluğun və həmrəyliyin konkret ifadəsi kimi qalır. Özbəkistanın Füzulidə Mirzə Uluqbəy adına məktəb, Qazaxıstanın Kurmanqazı adına Uşaq Yaradıcılıq Mərkəzi, Qırğızıstanın Ağdamda Manas adına məktəb inşa etməsi də eyni mənəvi xəttin davamıdır. Bu layihələr Qarabağda yeni həyatın qurulmasına verilən maddi töhfə olmaqla yanaşı, Mərkəzi Asiya xalqlarının Azərbaycanın Zəfərinə və Böyük Qayıdış prosesinə münasibətinin ifadəsidir. Əslində, burada daha böyük bir həqiqət görünür: Azərbaycanla Mərkəzi Asiya arasında münasibətlər artıq yalnız dövlətlərarası əlaqələr deyil, xalqları bir-birinə daha da yaxınlaşdıran ortaq yaddaş və həmrəylik məkanı formalaşdırır. Bu yaxınlaşmanın siyasi tərəfi də xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Cənab Prezident İlham Əliyevin çıxışında vurğuladığı kimi, Azərbaycan və Mərkəzi Asiya ölkələri arasında siyasi əlaqələr yüksək səviyyədədir, qarşılıqlı səfərlər müntəzəm xarakter alıb. Ölkələr bir-birinin beynəlxalq təşəbbüslərini dəstəkləyir, müxtəlif beynəlxalq platformalarda qarşılıqlı fəaliyyət göstərirlər. Beləliklə, coğrafi baxımdan fərqli məkanlarda yerləşən Azərbaycan və Mərkəzi Asiya dövlətləri getdikcə vahid siyasi və geosiyasi maraqların kəsişdiyi bir məkana çevrilirlər. Bu prosesin əsasında isə qarşılıqlı hörmət və suverenliyə ehtiram dayanır.
Cənab Prezident İlham Əliyevin çıxışının mühüm mesajlarından biri də məhz budur: regionda sülh, təhlükəsizlik, siyasi və iqtisadi sabitlik bütün nailiyyətlərin təməlidir. Çünki nəqliyyat dəhlizlərinin qurulması, investisiyaların artırılması, enerji layihələrinin həyata keçirilməsi və yeni istehsal sahələrinin yaradılması yalnız sabit və təhlükəsiz mühitdə mümkündür. Azərbaycanın son illərdə qazandığı təcrübə də bunu göstərir. Ölkəmiz öz ərazi bütövlüyünü və suverenliyini tam bərpa etdikdən sonra diqqəti genişmiqyaslı quruculuğa, iqtisadi inkişafın yeni mərhələsinə və regionda dayanıqlı sülhün təmin edilməsinə yönəldib. Bu siyasət Mərkəzi Asiya dövlətləri ilə əməkdaşlığın daha da dərinləşməsi üçün yeni imkanlar yaradıb. Bu gün Azərbaycan Mərkəzi Asiya ilə Avropa arasında əlaqələrin qurulmasında mühüm rol oynayan dövlətlərdən biridir. Xəzərin hər iki sahilində formalaşan iqtisadi və nəqliyyat imkanları ölkələri bir-birinə daha sıx bağlayır. Bununla yanaşı, xalqlar arasında mədəni və mənəvi yaxınlıq siyasi münasibətləri daha möhkəm təməl üzərində qurur.
Türkmənbaşı görüşü bir daha göstərdi ki, Azərbaycan artıq bu regional əməkdaşlığın kənarında dayanan tərəf deyil. Ölkəmiz onun fəal iştirakçısı, təşəbbüskarı və mühüm dayaqlarından biridir. Bu, Azərbaycanın xarici siyasətinin mühüm nəticəsidir. Daha dəqiq desək, Azərbaycanla Mərkəzi Asiyaya yalnız yaxınlaşmır; Azərbaycanla Mərkəzi Asiya arasında artıq qarşılıqlı maraqlara, ortaq layihələrə və strateji etimada əsaslanan yeni bir regional məkan formalaşır. Türkmənbaşıdan görünən mənzərə də məhz budur: tarixən bir-birinə bağlı xalqların münasibətləri müasir dövrün imkanları ilə yeni məzmun qazanır və bu münasibətlər gələcəkdə daha böyük siyasi, iqtisadi və humanitar nəticələr doğuracaq-deyə E. Süleymanov fikrini tamamlayıb.
Geri dön