5 türk ölkəsi arasında pasportsuz səyahət gündəmdə: Azərbaycan vətəndaşları şəxsiyyət vəsiqəsi ilə gedə bilər
Bu gün, 18:39. Yazar: vasif
Türk Dövlətləri Təşkilatına üzv ölkələr arasında gediş-gəlişi əhəmiyyətli dərəcədə asanlaşdıra biləcək yeni mexanizm üzərində iş aparılır. Məqsəd Azərbaycan, Türkiyə, Qazaxıstan, Qırğızıstan və Özbəkistan vətəndaşlarının gələcəkdə xarici pasport olmadan, yalnız milli şəxsiyyət vəsiqəsi ilə qarşılıqlı səfər edə bilməsidir.
TDT-nin baş katibi Kubanıçbek Ömüralıyev belə bir imkanın yaradılması istiqamətində hazırlıqların aparıldığını bildirib. Azərbaycanla Türkiyə arasında bu model artıq tətbiq edilir və iki ölkənin vətəndaşları yeni nəsil şəxsiyyət vəsiqələri ilə qarşılıqlı səfər edə bilirlər.
Milli Məclisin deputatı Azər Allahverənov hesab edir ki, eyni sistemin digər türk dövlətlərinə genişləndirilməsi real perspektivdir. Onun sözlərinə görə, üzv ölkələr arasında vizasız rejimin mövcudluğu və siyasi-iqtisadi əlaqələrin sürətlə dərinləşməsi növbəti mərhələyə keçmək üçün əlverişli zəmin yaradır.
Belə mexanizm tətbiq edilərsə, Azərbaycan vətəndaşlarının Türkiyə ilə yanaşı Qazaxıstan, Qırğızıstan və Özbəkistana səfərlərində də pasporta ehtiyac qalmaya bilər. Bunun turizm, ticarət, təhsil, əmək mobilliyi və biznes əlaqələrinin inkişafına əlavə imkanlar yaradacağı gözlənilir.
Lakin pasportsuz səyahət sərhədlərin aradan qaldırılması demək deyil. Şəxsiyyət vəsiqəsi ilə səfər modelində sərhəd nəzarəti qüvvədə qalır. Şengenə bənzər, daxili sərhəd yoxlamalarının əhəmiyyətli dərəcədə aradan qaldırıldığı vahid Türk məkanının yaradılması isə daha mürəkkəb və uzunmüddətli mərhələ kimi qiymətləndirilir.
Bunun üçün beş ölkənin qanunvericiliyinin və sərhəd prosedurlarının uyğunlaşdırılması, biometrik sənədlərin qarşılıqlı tanınması, təhlükəsiz məlumat mübadiləsi, qanunsuz miqrasiya və transmilli cinayətkarlıqla mübarizə mexanizmlərinin əlaqələndirilməsi tələb olunur.
Hələlik beş ölkə arasında şəxsiyyət vəsiqəsi ilə səfərin başlayacağı konkret tarix açıqlanmayıb. Lakin TDT səviyyəsində hazırlıqların aparılması göstərir ki, Azərbaycan–Türkiyə modeli gələcəkdə digər üzv dövlətlərə də genişləndirilə bilər. Bunun ardınca isə daha uzaq perspektivdə Şengenə bənzər vahid Türk hərəkət məkanının yaradılması gündəmə gələ bilər.
Geri dön