Paris sammitində Azərbaycan niyə yoxdur? Makronun seçimi Bakıya münasibəti yenidən gündəmə gətirdi
Bu gün, 22:16. Yazar: vasif
Sentyabrın 9-10-da Parisdə keçirilən Beynəlxalq Kosmik Sammitdə Cənubi Qafqazdan Ermənistan və Gürcüstanın yüksək səviyyədə təmsil olunması, Azərbaycanın isə iştirakçılar sırasında görünməməsi diqqət çəkib. Azərbaycanın kosmik infrastruktura və peyk proqramına malik olması fonunda bu fərq tədbirin iştirakçı seçimləri ilə bağlı suallar yaradıb.
Məsələni diqqətçəkən edən əsas məqam Azərbaycanın kosmik sahəyə yad ölkə olmamasıdır. Ölkənin “Azərkosmos” kimi ixtisaslaşmış qurumu, peyk proqramları, beynəlxalq əməkdaşlıq təcrübəsi və kosmik fəaliyyətin inkişafına dair uzunmüddətli strategiyası mövcuddur. Buna görə də Bakının belə bir beynəlxalq platformada təmsil olunmamasını yalnız ölkənin kosmik imkanları ilə izah etmək çətindir.
Siyasi şərhçi Qulamhüseyn Əlibəyli hesab edir ki, Paris sammiti sırf texniki tədbir deyil. Onun sözlərinə görə, burada Avropanın gələcək kosmik siyasəti, strateji muxtariyyəti və texnoloji imkanları kimi siyasi əhəmiyyət daşıyan məsələlər də müzakirə olunur. Bu baxımdan Ermənistan və Gürcüstan rəhbərlərinin dəvət edildiyi halda Azərbaycanın kənarda qalması ayrıca izah tələb edir.
Diqqəti artıran başqa məqam Nikol Paşinyanın sammit çərçivəsində Fransa Prezidenti Emmanuel Makronla ayrıca görüş keçirməsidir. Ermənistanla Fransa arasında siyasi, müdafiə və texnoloji əməkdaşlığın son illərdə genişlənməsi fonunda Parisin İrəvana verdiyi yüksək səviyyəli platforma Fransa-Azərbaycan münasibətlərindəki gərginliklə müqayisə olunur.
Əlibəyli Azərbaycanın iştirak etməməsini Makron administrasiyasının Bakıya münasibətindəki ümumi siyasi xəttdən ayrı qiymətləndirməyin çətin olduğunu düşünür. Ekspertə görə, əgər Fransa Cənubi Qafqazda balanslı mövqe nümayiş etdirmək istəyirsə, Ermənistan və Gürcüstanla yanaşı Azərbaycanın da regionun mühüm dövləti və real kosmik imkanlara malik ölkə kimi nəzərə alınması gözlənilən olardı.
Bununla belə, Azərbaycanın sammitə məhz siyasi səbəblərdən dəvət edilmədiyini təsdiqləyən rəsmi açıqlama yoxdur. Buna görə Makronun Bakını qəsdən kənarda saxladığını fakt kimi deyil, siyasi qiymətləndirmə kimi təqdim etmək daha doğrudur. Ancaq Ermənistan və Gürcüstanın yüksək səviyyədə iştirak etdiyi, kosmik imkanlara malik Azərbaycanın isə görünmədiyi belə bir platforma Parisin Cənubi Qafqaz siyasətində balans məsələsini yenidən gündəmə gətirir.
Geri dön