Yarım əsrlik alov sönür: Türkmənistanın məşhur "Cəhənnəm qapısı" zəifləyir
Bu gün, 19:43. Yazar: vasif
Türkmənistanın Qaraqum səhrasında yerləşən və dünyanın ən məşhur təbii qaz kraterlərindən biri sayılan Darvaza qaz kraterində alovların nəzərəçarpacaq dərəcədə zəiflədiyi bildirilir. Yarım əsrdən çox fasiləsiz yanan kraterdə ilk dəfə sönmə əlamətlərinin müşahidə olunduğu qeyd edilir.
Təxminən 60–70 metr diametrə malik olan Darvaza krateri gecə saatlarında yüksələn alovları ilə tanınır və bu səbəbdən "Cəhənnəm qapısı" adı ilə məşhurlaşıb. Qeyri-adi görünüşü sayəsində bu məkan uzun illərdir dünyanın müxtəlif ölkələrindən gələn turistlərin maraq göstərdiyi turizm istiqamətlərindən biridir.
Məlumatlara görə, krater 1970-ci illərin əvvəllərində aparılan geoloji qazıntılar zamanı yerin çökməsi nəticəsində yaranıb. Atmosferə yayılan metan qazının yaratdığı təhlükəni azaltmaq məqsədilə çuxur alovlandırılıb və alovun qısa müddətdə sönəcəyi gözlənilib. Lakin yeraltı qaz ehtiyatlarının zəngin olması səbəbindən yanğın onilliklər boyu davam edib.
Son illərdə Türkmənistan hökuməti bölgədə yeni qaz quyularının istismarına başlayıb. Mütəxəssislər hesab edirlər ki, bu proses krateri qidalandıran təbii qazın həcmini əhəmiyyətli dərəcədə azaldıb və alovların zəifləməsində əsas rol oynayıb.
Peyk müşahidələrinin nəticələrinə əsasən, son üç il ərzində kraterdən yayılan istilik 75 faizdən çox azalıb. Alimlər kraterin tam nə vaxt sönəcəyini dəqiq proqnozlaşdıra bilməsələr də, mövcud göstəricilər onun əvvəlki gücünü tədricən itirdiyini göstərir.
Əgər bu tendensiya davam edərsə, yarım əsrdən artıqdır fasiləsiz yanan və Türkmənistanın simvollarından birinə çevrilən "Cəhənnəm qapısı" yaxın illərdə tamamilə sönə bilər. Bu isə həm təbiət hadisəsi, həm də dünyanın ən maraqlı turizm məkanlarından birinin tarixində yeni mərhələnin başlanğıcı hesab olunur.
Geri dön