Azərbaycan–Avropa İttifaqı əməkdaşlığında yeni perspektivlər
Bu gün, 15:29. Yazar: azer
2026-cı il iyulun 1-də Avropa Komissiyasının Prezidenti Ursula Fon der Lyayenin Azərbaycana səfəri iki tərəf arasında strateji əməkdaşlığın daha da dərinləşməsi baxımından mühüm hadisə kimi qiymətləndirilir. Səfər çərçivəsində Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevlə keçirilən görüşlər və verilən birgə bəyanatlar göstərdi ki, Azərbaycan ilə Avropa Komissiyası arasında münasibətlər artıq yalnız ənənəvi enerji əməkdaşlığı ilə məhdudlaşmır. Bu gün tərəflər əməkdaşlığın yeni və daha perspektivli istiqaməti kimi bərpaolunan enerji sahəsini ön plana çıxarırlar.
Prezident İlham Əliyev birgə bəyanat zamanı xüsusi vurğuladı ki, Avropa Komissiyası ilə münasibətlərimizin kifayət dərəcədə yeni hissəsi bərpaolunan enerji ilə bağlıdır. Bu fikir Azərbaycanın enerji siyasətində baş verən keyfiyyət dəyişikliklərini, ölkənin yaşıl enerji strategiyasını və Avropanın enerji təhlükəsizliyinə verdiyi töhfələrin yeni mərhələyə qədəm qoyduğunu nümayiş etdirir.
Azərbaycan uzun illər ərzində etibarlı neft və qaz ixracatçısı kimi Avropanın enerji təhlükəsizliyində mühüm rol oynayıb. Xəzər dənizinin zəngin karbohidrogen ehtiyatlarının dünya bazarına çıxarılması məqsədilə həyata keçirilən irimiqyaslı layihələr, xüsusilə Cənub Qaz Dəhlizi Avropanın enerji mənbələrinin şaxələndirilməsində mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Bu layihələr nəticəsində Azərbaycan etibarlı tərəfdaş kimi beynəlxalq nüfuzunu daha da möhkəmləndirib.
Azərbaycanın bərpaolunan enerji potensialı olduqca böyükdür. Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda mövcud olan külək enerjisi ehtiyatları dünyanın ən əlverişli enerji mənbələrindən hesab edilir. Eyni zamanda ölkənin müxtəlif bölgələrində günəş enerjisi istehsalı üçün əlverişli iqlim şəraiti mövcuddur. Bu imkanlar Azərbaycanın yalnız daxili tələbatını ödəməsinə deyil, gələcəkdə yaşıl enerjinin ixracatçısına çevrilməsinə də şərait yaradır.
Son illərdə aparıcı beynəlxalq enerji şirkətləri ilə imzalanmış müqavilələr də bu istiqamətdə ciddi irəliləyişlərə səbəb olmuşdur. Günəş və külək elektrik stansiyalarının tikintisi, enerji infrastrukturunun müasirləşdirilməsi və beynəlxalq investorların ölkəmizə artan marağı Azərbaycanın yaşıl enerji bazarında mühüm iştirakçıya çevrildiyini göstərir.
Avropa Komissiyası ilə əməkdaşlığın yeni mərhələsi məhz bu istiqamətdə daha geniş imkanlar açır. Avropa İttifaqı bərpaolunan enerji texnologiyalarının tətbiqində, innovativ layihələrin maliyyələşdirilməsində və enerji keçidinin sürətləndirilməsində dünyanın aparıcı tərəfdaşlarından biridir. Azərbaycan isə zəngin təbii potensialı, sabit siyasi mühiti və etibarlı tərəfdaş imici ilə Avropa üçün strateji əhəmiyyət daşıyır.
Prezident İlham Əliyevin qeyd etdiyi kimi, Avropa Komissiyası ilə münasibətlərdə bərpaolunan enerji yeni əməkdaşlıq sahəsinə çevrilmişdir. Bu əməkdaşlıq təkcə elektrik enerjisinin istehsalını əhatə etmir. Buraya yaşıl hidrogen istehsalı, enerji səmərəliliyinin artırılması, elektrik şəbəkələrinin rəqəmsallaşdırılması, yeni ötürücü xətlərin yaradılması və Xəzər regionundan Avropaya yaşıl elektrik enerjisinin ixracı kimi perspektivli layihələr də daxildir.
Xəzər dənizinin dibi ilə elektrik kabelinin çəkilməsi layihəsi də bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bu layihə gələcəkdə Azərbaycanın istehsal etdiyi yaşıl elektrik enerjisinin Avropa bazarına birbaşa çıxarılmasına imkan yaradacaq. Beləliklə, ölkəmiz qaz ixracatçısı olmaqla yanaşı, yaşıl enerji ixrac edən dövlət kimi də beynəlxalq enerji bazarında mövqeyini möhkəmləndirəcək.
Avropa Komissiyası ilə münasibətlərin inkişafı iqtisadi əməkdaşlığın genişlənməsinə, yeni investisiyaların cəlb edilməsinə, müasir texnologiyaların ölkəmizə gətirilməsinə və yüksək ixtisaslı kadr hazırlığının gücləndirilməsinə də mühüm töhfə verəcəkdir. Bu əməkdaşlıq Azərbaycanın qeyri-neft sektorunun inkişafına, iqtisadiyyatın şaxələndirilməsinə və dayanıqlı inkişaf məqsədlərinin həyata keçirilməsinə də xidmət edir.
Azərbaycan ilə Avropa Komissiyası arasında müşahidə olunan yüksək dinamika göstərir ki, münasibətlər artıq keyfiyyətcə yeni mərhələyə yüksəlib. Qarşılıqlı siyasi iradə, etimad və ortaq maraqlar əməkdaşlığın daha da genişlənməsi üçün möhkəm zəmin yaradır. Enerji təhlükəsizliyi, iqtisadi inkişaf, nəqliyyat dəhlizləri, yaşıl enerji və humanitar sahələrdə birgə fəaliyyət gələcək illərdə tərəfdaşlığın daha da möhkəmlənməsinə, regionda sabitliyin və rifahın güclənməsinə mühüm töhfə verəcək.
Mehman Ramazanov,
Yeni Azərbaycan Partiyası Oğuz rayon təşkilatının sədr müavini
Geri dön