ABŞ-ın İrana qarşı hərbi əməliyyatlarının xərci 132 milyard dolları ötüb
Dünən, 21:37. Yazar: azer
ABŞ-ın İrana qarşı həyata keçirdiyi hərbi əməliyyatların və onların iqtisadi nəticələrinin Amerika vergi ödəyicilərinə ümumi dəyərinin ən azı 132 milyard dollara çatdığı bildirilir. Bu barədə Moodys Analytics məlumatlarına əsaslanan və The New York Times qəzetində dərc olunan təhlildə qeyd edilir.
Moodys Analytics-in baş iqtisadçısı Mark Zandi bildirib ki, göstərilən məbləğə təkcə birbaşa hərbi xərclər deyil, həmçinin enerji və xammal qiymətlərindəki artım, eləcə də faiz dərəcələrinin yüksəlməsi nəticəsində yaranan əlavə iqtisadi yük də daxildir.
Cari həftə ərzində ABŞ Federal Ehtiyat Sistemi (Fed) əsas faiz dərəcəsini 3,5–3,75 faiz aralığında sabit saxlayıb. Bununla yanaşı, qurum 2025-ci il üzrə iqtisadi artım proqnozunu mart ayında nəzərdə tutulan 2,4 faizdən 2,2 faizə endirib, inflyasiya gözləntisini isə 2,7 faizdən 3,6 faizə qaldırıb.
Pentaqonun maliyyə nəzarətçisi Jay Hurst may ayında açıqlamasında İranla müharibənin birbaşa hərbi xərclərinin təxminən 29 milyard dollara çatdığını bildirib. ABŞ müdafiə naziri Pete Hegseth isə bundan iki həftə əvvəl əməliyyatların dəyərini 25 milyard dollar səviyyəsində qiymətləndirmişdi.
Hurst xərclərdəki artımı hərbi texnikanın təmiri, ehtiyat hissələrinin dəyişdirilməsi və ümumi istismar xərcləri ilə əlaqələndirib. Bununla belə, The New York Times qeyd edir ki, Pentaqonun hesablamalarına İran hücumları nəticəsində zərər görmüş ABŞ hərbi bazalarının bərpası və dənizdə xidmət aparan aviadaşıyıcı zərbə qruplarının texniki xidmət xərcləri daxil edilməyib.
Müharibənin dolayı iqtisadi təsirləri də Amerika ailələrinin büdcəsinə ciddi təsir göstərir. Brown University tərəfindən aparılan hesablamalara görə, münaqişənin başlanmasından bəri amerikalılar yanacaq qiymətlərinin artması səbəbindən benzin və dizel üçün əlavə 60 milyard dollar ödəyiblər. Bu isə hər ailə üçün orta hesabla 460 dollar əlavə xərc deməkdir.
American Automobile Association məlumatlarına əsasən, İranla müharibənin əvvəlində bir qallon benzinin orta qiyməti 2,98 dollar olduğu halda, hazırda bu göstərici təxminən 4 dollara yüksəlib.
Digər tərəfdən, İranın xarici işlər naziri Abbas Araghchi Vaşinqton administrasiyasının Tehranla apardığı müharibəyə ümumilikdə 100 milyard dollar xərclədiyini iddia edib.
Bu arada müdafiə sektorunda əlavə maliyyə ehtiyacı da artır. The Wall Street Journal qəzetinin məlumatına görə, Pentaqon İranla müharibənin yaratdığı xərcləri və digər müdafiə ehtiyaclarını qarşılamaq üçün Konqresdən əlavə 80 milyard dollarlıq büdcə ayrılmasını istəyib.
Məlumata əsasən, ABŞ müdafiə nazirinin müavini Stephen Feinberg senatorlar və konqresmenlərlə apardığı danışıqlarda əlavə maliyyələşdirmə məsələsini gündəmə gətirib. Müdafiə Nazirliyi yeni hərbi xərclər haqqında qanun layihəsinin qəbul edilməyəcəyi təqdirdə yay aylarında maliyyə çatışmazlığının yarana biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib.
Hazırda Pentaqonun cari maliyyə ili üzrə ümumi büdcəsinin təxminən 1 trilyon dollar olduğu bildirilir.
Arzuman Nəbiyev,
jurnalist
Geri dön