Eltun Süleymanov : "Azərbaycanın qətiyyətli siyasi iradəsi regionda sülhün dayanıqlı gələcəyini formalaşdırır"
Bu gün, 20:44. Yazar: azer
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin “Avropa Siyasi Birliyi”nin 8-ci Zirvə toplantısında səsləndirdiyi fikirlər müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində Azərbaycanın artan təsir imkanlarını, regional proseslərə yönvermə qabiliyyətini və diplomatik manevr strategiyasını aydın şəkildə ortaya qoyur. Bu çıxış mahiyyət etibarilə yalnız hesabat xarakteri daşımır, həm də gələcək siyasi konfiqurasiyaların konturlarını cızan konseptual yanaşma kimi çıxış edir.
Bu sözləri aia.az-a açıqlamasında Eltun Süleymanov deyib.
Müsahibimiz bildirib ki, cənab Prezidentin nitqində diqqət çəkən əsas istiqamətlərdən biri Azərbaycan-Ermənistan münasibətlərinin artıq yeni mərhələyə keçdiyinin beynəlxalq auditoriyaya çatdırılmasıdır. Ermənistanın 2028-ci il Zirvə görüşünün Azərbaycanda keçirilməsinə dəstək verməsi xüsusi vurğulanaraq bu prosesin qarşılıqlı qəbul edildiyi mesajı verilir. Bu, regionda formalaşan yeni siyasi balansın legitimləşdirilməsi baxımından mühüm addımdır. “Bu, Azərbaycan ilə Ermənistan arasında sülhün real olmasının aydın göstəricisidir.” Beləliklə, rəsmi Bakı sülh prosesini yalnız ikitərəfli münasibət kimi deyil, beynəlxalq platformalarda tanınan və qəbul edilən siyasi fakt kimi təqdim edir. Çıxışda vurğulanan digər mühüm məqam regionda iqtisadi və logistik inteqrasiyanın artıq praktik mərhələyə keçməsidir. Azərbaycanın tranzit məhdudiyyətlərini aradan qaldırması və Ermənistana yüklərin daşınması faktı yeni əməkdaşlıq mühitinin formalaşdığını göstərir. “Azərbaycan bütün tranzit məhdudiyyətlərini birtərəfli qaydada aradan qaldırdı.” Bu addım strateji baxımdan iki nəticə doğurur. Regionda qarşılıqlı iqtisadi maraqların güclənməsi və sülhün geri dönməz xarakter alması üçün maddi baza formalaşdırılması. Enerji resurslarının ixracı isə münasibətlərin daha dərin iqtisadi müstəviyə keçdiyini nümayiş etdirir və qarşılıqlı etimadı möhkəmləndirən amil kimi çıxış edir. Nitqdə qeyd olunan “Trampın Beynəlxalq Sülh və Rifah Marşrutu” təşəbbüsü regionun nəqliyyat xəritəsində yeni reallıqlar yaradır. Bu layihə Azərbaycanın yalnız regional deyil, həm də qlobal logistika şəbəkəsində mühüm həlqəyə çevrildiyini göstərir. Bu kontekstdə Donald Trump faktorunun vurğulanması beynəlxalq güclər arasında balans siyasətinin davam etdirildiyini göstərir. Layihənin Orta Dəhlizlə inteqrasiyası isə Avrasiya məkanında yeni iqtisadi dinamikanın formalaşmasına xidmət edir. Çıxışın diqqətəlayiq tərəflərindən biri Avropa institutlarına münasibətdə fərqli tonun seçilməsidir. Avropa Komissiyasına təşəkkür ifadə edilsə də, digər qurumlara qarşı açıq tənqidlər səsləndirilir. “Heç də bütün Avropa təsisatları eyni yanaşmanı sərgiləmir.” Bu yanaşma Azərbaycanın beynəlxalq münasibətlərdə prinsipial mövqe tutduğunu və tərəfdaş seçimində selektiv davrandığını göstərir. Xüsusilə Avropa Parlamenti və Avropa Şurası Parlament Assambleyasına yönələn iradlar siyasi təzyiq mexanizmlərinə qarşı cavab reaksiyası kimi qiymətləndirilə bilər. Çıxışda Azərbaycanın öz ərazi bütövlüyünü təmin etməsi beynəlxalq hüququn icrası kimi təqdim olunur. Bu, dövlət suverenliyi prinsipinin prioritet olduğunu bir daha vurğulayır. “Azərbaycanın ərazi bütövlüyü istənilən digər ölkənin ərazi bütövlüyü qədər eyni dəyərə malikdir.” Bu tezis beynəlxalq münasibətlərdə bərabərlik prinsipinə istinad etməklə yanaşı, ikili standartlara qarşı ideoloji mövqe formalaşdırır.
Azərbaycan parlamentinin Avropa Parlamenti ilə əməkdaşlığı dayandırmaq qərarı siyasi münasibətlərdə yeni mərhələnin başlandığını göstərir. Bu addım diplomatik vasitələrin sərtləşdirilməsi və milli maraqların daha kəskin müdafiəsi kimi şərh oluna bilər. Bu kontekstdə parlament diplomatiyası artıq yalnız dialoq platforması deyil, həm də siyasi mövqe nümayiş etdirən alətə çevrilir. Çıxışın yekun hissəsində Azərbaycanın sülh kursuna sadiqliyi xüsusi vurğulanır. Bu, regionda sabitliyin qorunması üçün əsas faktor kimi təqdim edilir. “Azərbaycan sülh gündəliyinə sadiqdir.” Bu mesaj yalnız Ermənistanla münasibətlərə deyil, ümumilikdə regionun gələcək təhlükəsizlik arxitekturasına yönəlib. Cənab Prezident İlham Əliyevin çıxışı çoxşaxəli siyasi məzmunu ilə seçilir. Burada həm regional sülhün möhkəmləndirilməsi, həm beynəlxalq tərəfdaşlarla münasibətlərin yenidən formatlanması, həm də Azərbaycanın geosiyasi rolunun genişləndirilməsi kimi paralel istiqamətlər öz əksini tapır.
Bu nitq göstərir ki, Azərbaycan artıq yalnız regional münaqişələrin həlli ilə məşğul olan aktor deyil, həm də geniş geosiyasi məkanın gələcəyinə təsir edən strateji oyunçudur. Siyasi iradə, iqtisadi təşəbbüslər və diplomatik çeviklik bu yüksəlişin əsas dayaqları kimi çıxış edir-deyə E. Süleymanov fikrini tamamlayıb.
Geri dön